VIP1455: Pan Tadeusz – księga 6

Learn Polish from Pan Tadeusz | Księga szósta opisuje napiętą sytuację w Soplicowie, gdzie Sędzia zamierza wytoczyć pozew hrabiemu, ale Ksiądz Robak informuje go o zbliżającej się wojnie z Napoleonem. Robak namawia Sędziego do pojednania z hrabią i przygotowania się na walkę z Rosjanami. Protazy wyrusza z pozwem do zamku hrabiego, ale okazuje się, że hrabia zniknął, udając się w stronę Dobrzynia. Tam, szlachta zaściankowa, pod przewodnictwem Maćka Dobrzyńskiego, przygotowuje się do nadchodzącego konfliktu. Księga kończy się atmosferą oczekiwania. Download audio:VIP1455-Pan Tadeusz 06.mp3 Download text:VIP1455-Pan Tadeusz 06 Księga VI . Zaścianek Pewnie zapytacie, co to jest zaścianek? Zaścianek to jest małe gospodarstwo szlacheckie, mała wieś. Właściciel zaścianka nie był bogatym szlachcicem. Nie miał dużego dworu jak np. sędzia Soplica. Mamy następny dzień. Nie ma słońca, a przyroda jakby zaspała, bo dzień wstaje ponuro i mgliście. Ekonom, czyli zarządca majątku Sopliców, zauważa coś dziwnego. Na okolicznych drogach ruch jak nigdy. Chłopskie wozy, szlacheckie bryczki, jeźdźcy i posłańcy przemierzają drogi w różnych kierunkach. Ekonom z jednej strony czuje podekscytowanie, a z drugiej niepokój, bo przypomina mu to pogłoski o nadchodzącej wojnie. Natychmiast biegnie, by o wszystkim poinformować sędziego. Soplicowie, panuje przygnębiająca cisza. Po wczorajszej kłótni nikt nie ma nastroju do zabawy. Nie słychać muzyki, śmiechów, nikt nie gra w karty. Nawet zwykle gadatliwy wojski chodzi markotny i z nudów zagląda do kuchni. Sędzia mimo złego nastroju zabrał się od rana do pisania pozwu sądowego. Czuje się urażony i postanawia wytoczyć proces hrabiemu za zniewagę honoru i Gerwazemu za fizyczny atak. Po kilku godzinach pisania wzywa Protazego starego woźnego i czyta mu skargę. Chce, by Protazy zaniósł hrabiemu pozew do zamku. Protazy, który już dawno nie miał tak ważnego zadania, czuje się jak dawniej, jak wojownik prawa, z entuzjazmem szykuje się do misji. Przebiera się tak, by wyglądać niepozornie jak szpieg przed bitwą. W tym samym czasie w Soplicowie pojawia się ksiądz Robak. Jest bardzo zaniepokojony. Zwraca uwagę sędziemu, że Telimena zachowuje się zbyt kokieteryjnie. Flirtuje, mąci, intryguje. Robak podejrzewa, że może kusić Tadeusza, hrabiego albo obu naraz. Prosi, by sędzia się jej pozbył, zanim jej zachowanie wywoła jakiś większy konflikt. Ale sędzia nie chce o tym słyszeć. Mówi, że już zerwał wszystkie układy z hrabią i że nie zamierza się z nim godzić. Hrabia go obraził, więc sprawa trafi do sądu. Ksiądz Robak stara się przekonać sędziego, żeby nie działał pochopnie, żeby najpierw pomyślał i wtedy ujawnia wielką tajemnicę. Wojna już blisko. Napoleon zbliża się do Litwy z ogromną armią, a z nim idzie generał Dąbrowski i książe Józef. Polska ma wreszcie szansę na odzyskanie niepodległości. Sędzia słysząc to jest poruszony. Choć najpierw nie dowierza, jednak Robak zapewnia go, że to jest pewne. Wzruszony sędzia obiecuje Robakowi wszelkie wsparcie i bogate dary. Ale, co ważne, nie rezygnuje z zamiaru pójścia do sądu. Robak wpada w rozpacz. Przypomina mu, że skoro idzie wojna o wolność, to trzeba działać razem, a nie się kłócić. Tłumaczy, że Napoleon będzie potrzebował wsparcia od Litwinów. Powinni przygotować powstanie, od strony tyłów zaskoczyć Moskali. Robak kreśli wizję, że Litwini zdobędą rosyjskie armaty i chorągwie, a pod dowództwem sędziego Soplicy przywitają Napoleona jak bohatera. W ten sposób przejdą do historii. Sędzia zapala się do tego pomysłu. Mówi, że można łatwo zebrać ludzi i broń i że razem z Tadeuszem ich poprowadzi do walki. Ale Robak ostudza jego zapał. Mówi, poczekaj, jeszcze nie czas. Napoleon rozważa pokój, więc nie można działać zbyt wcześnie. Robak został wysłany przez samego księcia Józefa, by przygotować teren. Na razie trzeba cierpliwości. Co więcej, Robak zaznacza, że konieczne jest pojednanie z hrabią. Mimo, że hrabia to dziwak, to jednak jest prawdziwym patriotą. A jeśli hrabia weźmie udział w powstaniu, to pociągnie za sobą wielu innych szlachciców. Ale sędzia znowu się upiera, twierdzi, że hrabia pierwszy powinien przeprosić i że sąd musi rozstrzygnąć sprawę. Robak rozgoryczony wychodzi, postanawia sam pójść do zamku hrabiego. W tym samym czasie Protazy wyrusza. Swoją misję ma doręczyć pozew hrabiemu. Przemierza pola konopi, wspominając dawne czasy, gdy chował się tam przed wrogami. Gdy wreszcie dociera do zamku hrabiego, widzi, że miejsce jest puste i porzucone, nikogo nie ma w zamku. Protazy spotkał dwie staruszki, które mówią mu, że hrabia z drużyną wyruszył uzbrojony w stronę Dobrzynia. Teraz akcja przenosi się do Dobrzynia, miejsca, gdzie mieszka szlachta zaściankowa. Biedna, ale dumna i odważna. Ludzie ci zachowali swoje mazurskie zwyczaje, mówią specyficznym dialektem. Mają ciemne włosy, orle nosy i charakterystyczne przydomki. Centralną postacią Dobrzynia jest Maciej Dobrzyński, zwany też Maćkiem nad Maćkami. Jest to starszy, mądry człowiek, który nienawidzi Moskali i zna się na prawie, polityce i gospodarce. Wiadomość o nadchodzącej wojnie i ruchach hrabiego rozchodzi się szybko. Szlachta zaczyna się zbierać u Maćka Dobrzyńskiego. Jedni z bronią, inni jeszcze nieuzbrojeni. Są pełni entuzjazmu i gotowi do walki, chociaż jeszcze nie wiedzą dokładnie z kim i o co mają walczyć. Czekają na decyzję Maćka. W ten sposób kończy się Księga VI. Jest napięcie, oczekiwanie i poczucie, że coś wielkiego wisi w powietrzu. POSTĘP: Polish guided reading: Pan Tadeusz - Adam Mickiewicz

VIP1455: Pan Tadeusz – księga 6

Co mówią słuchacze?

More posts

VIP1572: Spokojne wakacje nad morzem

VIP1572: Zamek w Malborku

VIP1571: Jak brzmiał język polski 100 lat temu?

VIP1570: Rozumienie Tekstów Pisanych B2