VIP1457: Pan Tadeusz – księga 8

earn Polish from Pan Tadeusz | W Księdze VIII opisano zajazd na Sopliców, który zaczyna się od niepokojącej komety. Ksiądz Robak ujawnia, że jest bratem sędziego i ojcem Tadeusza, informując o nadchodzącej wojnie i powstaniu na Litwie. Tadeusz wyjawia sędziemu, że kocha Zosię, a nie Telimenę, co prowadzi do konfliktu. Hrabia, który przybywa do Soplicowa, więzi Tadeusza, a szlachta z zaścianków rusza na zajazd. Zamiast bitwy, następuje chaos i uczta, która kończy się snem wszystkich, a nad nimi wciąż świeci krwawa kometa. Download audio:VIP1457-Pan Tadeusz 08.mp3 Download text:VIP1457-Pan Tadeusz 08 Księga VIII. Zajazd. Mam nadzieję, że pamiętacie. Zajazd to jest zbrojny atak na czyjąś własność. Dziś zajazd to jest karczma, bar, gdzie zajeżdża się samochodem, żeby coś zjeść. Pan Tadeusz, czyli ostatni zajazd na Litwie, taki jest tytuł poematu. I właśnie w tej księdze ten zajazd jest opisany. Najpierw mamy dużo opisów przyrody. Zewsząd słychać dźwięki wieczora, pochukiwanie puszczyków, trzepot nietoperzy, brzęczenie komarów i rechot żab. Wszystko to razem tworzy przedziwny, niepokojący koncert. Księżyc i gwiazdy rozświetlają niebo, a stary wojski, jak zawsze z pasją, nadaje im nazwy. Jedne biblijne, inne litewskie, pamiętające dawne czasy. I nagle pojawia się wielka, czerwona kometa, ciągnąca za sobą długi ogon. Widać na niebie kometę. Ludzie od zawsze uważają komety za zły znak. Wojski przypomina, że podobna ukazała się, gdy król Jan III Sobieski ruszał pod Wiedeń, a wtedy zapowiadała zwycięstwo. Może teraz też zwiastuje nowego bohatera? pyta z nadzieją sędzia. Ale wojski bardziej ostrożny przestrzega. Kometa może oznaczać też rozłam, wojnę domową. I przypomina niedawną kłótnię między hrabią a Tadeuszem. Zaczyna opowiadać historię o Rejtanie i Denasie, którzy również się pokłócili, lecz nie zdążył dokończyć, bo przyszedł nagle ksiądz Robak z ważną sprawą dla sędziego. Obaj idą na rozmowę do pokoju. Tadeusz ciekawy i zaniepokojony podgląda przez dziurkę od klucza. Widzi coś, co go zaskakuje. Ksiądz Robak obejmuje się z sędzią, obaj płaczą. Tadeusz słyszy, że Robak mówi, jestem bratem sędziego, Jackiem Soblicą. A przecież Jacek Soplica jest ojcem Tadeusza. Wszyscy uważają go za zdrajcę, bo zastrzelił Stolnika Horeszkę. Teraz, jako ksiądz Robak od lat działa w tajemnicy dla dobra ojczyzny. Informuje, że Napoleon szykuje się do wojny z Rosją, a na Litwie ma wybuchnąć powstanie. Prosi brata, żeby kontynuował jego dzieło, jeśli on zginie. Wyskakuje przez okno, gotów na niebezpieczną misję. Do pokoju wchodzi Tadeusz. Nie słyszał dokładnie, o czym rozmawiali sędzia i ksiądz Robak. Tadeusz powiedział, że chce stoczyć pojedynek z hrabią i zaraz potem wstąpić do wojska. Mówi, że to zgodne z wolą ojca. Sędzia jest oburzony. Widzi, że coś go gryzie i domyśla się, że chodzi o Telimenę i Zosię. Tadeusz przyznaje, że kocha Zosię, a nie chce żenić się z podkomorzanką, jak planowano. Telimena znowu nie chce oddać mu Zosi, dlatego postanowił uciec. Sędzia wpada w złość, grozi mu zmuszeniem do ślubu z Zosią, ale Tadeusz wychodzi zawstydzony i zrozpaczony. Na korytarzu spotyka Telimenę w nocnej koszuli. Ona jest wściekła. Oskarża go o zdradę, o to, że ją uwiódł, a teraz porzuca. Tadeusz próbuje się bronić. Mówi, że ją bardzo lubi, ale teraz musi służyć ojczyźnie. Telimena w emocjach deklaruje, że pójdzie za nim, ale Tadeusz odrzuca jej gest. Mówi wprost, nie chce się żenić. Telimena wpada w histerię, krzyczy, rzuca obelgami. Tadeusz z rozpaczy odchodzi z myślą, że może lepiej byłoby odebrać sobie życie. Tymczasem w Soplicowie pojawia się hrabia. Zachwycony widokiem nocnej przyrody słucha koncertu żab, ale gdy zauważa Tadeusza, rozkazuje swoim ludziom go schwytać. Tak też się dzieje. Jeźdźcy hrabiego chwytają młodzieńca. Wtedy pojawia się sędzia i próbuje interweniować, ale hrabia pewny siebie grozi mu i bierze go na razie do niewoli. Ale zaraz rozlega się tętent kopyt i wystrzały. To szlachta z zaścianków prowadzona przez Gerwazego nadciąga z okrzykiem hejże na Soplicę. Pamiętacie to ci, którzy wcześniej pili alkohol. Rozpoczyna się zamieszanie. W środku tej bitwy Zosia i Telimena próbują powstrzymać rozlew krwi, krzyczą, mdleją. Hrabia, nieco przerażony, postanawia nie mordować nikogo, ale uwięzić Sopliców w dworze. Wtedy zaczyna się prawdziwy zajazd, ale nie taki, jakiego się można było spodziewać. Zamiast krwawej bitwy chaos. Szlachta wdziera się do dworu, ale zamiast walczyć, rozchodzi się po kuchniach i piwnicach. Gdy zobaczyli jedzenie i picie, to zabrali się do uczty. Jedzą, piją, aż w końcu kładą się spać. Gerwazy zmusza Protazego do ogłoszenia, że majątek Sopliców został przejęty przez hrabiego. Woźny protestuje, ale w końcu ucieka w pole konopi. I tak wyglądał ten ostatni zajazd na Litwie. Uczta i pijaństwo. Kiedy dobiega końca, wszyscy. I zwycięzcy, i pokonani. Śpią tam, gdzie upadli. Pokonani nie mieczem, lecz własnym zmęczeniem i winem. Nad nimi nadal świeci krwawa kometa. Co przyniesie kolejny dzień? O tym dowiemy się z kolejnych książek. POSTĘP: Polish guided reading: Pan Tadeusz - Adam Mickiewicz

VIP1457: Pan Tadeusz – księga 8

Co mówią słuchacze?

More posts

VIP1572: Spokojne wakacje nad morzem

VIP1572: Zamek w Malborku

VIP1571: Jak brzmiał język polski 100 lat temu?

VIP1570: Rozumienie Tekstów Pisanych B2