VIP1461: Pan Tadeusz – księga 11

Learn Polish from Pan Tadeusz | W Księdze XI, Rok 1812, w Polsce zapanował nastrój nadziei i niepokoju. Wojska Napoleona przechodzą przez kraj, a w Soplicowie przygotowują wielką ucztę. Podkomorzy ogłasza, że Polska odzyskała niepodległość, a Jacek Soplica (ksiądz Robak) został oczyszczony z hańby. Tadeusz i Zosia wyznają sobie miłość, a Rejent i Asesor godzą się po starych sporach. W zamku wszyscy świętują, podziwiając Zosię. Księga kończy się optymizmem na przyszłość Polski, mimo nadchodzącej wojny. Download audio:VIP1461-Pan Tadeusz 11.mp3 Download text:VIP1461-Pan Tadeusz 11 Księga XI, rok 1812. Kolejna księga ma swój początek już w roku 1812. To rok szczególny. Natura i ludzie jakby przeczuwali, że coś wielkiego się zbliża. Pola kwitną, jest urodzaj, ale w powietrzu wisi niepokój. Nawet zwierzęta zachowują się inaczej. Bydło, choć głodne, nie biegnie do młodej trawy, tylko leży spokojnie. Rolnicy pracują wolniej niż zwykle. Bociany i jaskółki wracają wcześniej niż zwykle. Ale nie są radosne, są niespokojne. Nawet żurawie i dzikie gęsi krzyczą jakoś inaczej, jakby coś złego miało się wydarzyć. I rzeczywiście. Przez kraj przetacza się wielka armia. Najpierw widać kolorowe proporcje jazdy, potem ciemne, gęste szeregi piechoty. Oddziały wojskowe poruszają się na północ. Nawet głęboko w puszczy słychać huk armat. Żubr, który nigdy wcześniej nie uciekał przed człowiekiem, teraz w popłochu zrywa się i biegnie. Wszyscy jednak wierzą w zwycięstwo, bo przecież Bóg jest z Napoleonem, a Napoleon z nami. Wojska zmierzają przez ziemie litewskie, a Soplicowo leży tuż przy głównej drodze. Przez wieś przechodzą wielcy dowódcy, m.in. książe Józef Poniatowski. Choć dzień wielkiej uroczystości dopiero nadchodzi, już wieczorem czuć, że coś ważnego się wydarzy. Wojski nie śpi, krząta się po kuchni, bo ma przygotować wielką ucztę. Generał Dąbrowski poprosił, by to był prawdziwy polski obiad. Wojski w białym fartuchu i z książką kucharską, kucharz doskonały w ręku, nadzoruje pracę kucharzy. W kuchni pieką się ogromne pieczenie z wołu, sarny, dzika i jelenia. Tylko drobiu brakuje, bo podczas zajazdu rozwala lodokurnik. Nadchodzi poranek, piękny, jasny, jakby sam Bóg zszedł na ziemię. Przed kaplicą gromadzą się mieszkańcy, by przywitać znanych wodzów. Po mszy głos zabiera podkomorzy. Stoi na wzgórzu w mundurze z szarfą i krzyżem oficerskim. Ogłasza z dumą, że Polska odzyskała niepodległość i że Jacek Soplica, znany wcześniej jako grzesznik, został oczyszczony z hańby. Podkomorzy zdradza wszystkim tajemnicę. Jacek nie umarł w Rzymie, jak wszyscy myśleli. Zmienił imię i życie. Stał się księdzem robakiem i przez lata pracował, by odpokutować winy. Przenosił listy, walczył, organizował powstanie. Niedawno zmarł, a wieść o jego śmierci dotarła do Warszawy właśnie wtedy, gdy Napoleon ogłosił wojnę. Teraz jego imię jest oczyszczone, a na jego grobie zawisnąć ma krzyż Legii Honorowej. Wszyscy padają na kolana i modlą się za jego duszę. Tymczasem gerwazy i protazy siedzą przed dworem i piją miód. Czy już mówiłem, że miód to rodzaj alkoholu? Tak zwany miód pitny. Szlachta zawsze piła mnóstwo miodu. Gerwazy i protazy rozmawiają o wydarzeniach, które właśnie miały miejsce. Protazy zauważa, że cała ta sprawa zakończyła się małżeństwem, jak wiele sporów w historii i mówi, że lepiej zakończyć kłótnię miodem niż szablą. Gerwazy, choć całe życie nienawidził Sopliców, przyznaje, że Tadeusz to porządny chłopak, zdolny, dzielny, a Zosia idealna na żonę. Wojski, które wszystko podsłuchuje, podchodzi i częstuje ich biszkoptami. Chce opowiedzieć jakąś historię, ale kucharze wołają go z powrotem do kuchni. W tym czasie Tadeusz i Zosia spacerują po ogrodzie. Tadeusz pyta ją o uczucia, czy nadal go kocha, tak jak rok temu, gdy chciała mu dać swoje słowo. Zosia mówi, że ufała decyzjom starszych i woli Bożej, ale to jego łzy wtedy przy śmierci księdza Robaka sprawiły, że mu uwierzyła. Powiedziała, że tęskni za soplicowem, za pokojem, gdzie go po raz pierwszy spotkała. Tadeusz jest szczęśliwy, wie, że Zosia go naprawdę kocha. W pokoju Telimeny trwa zupełnie inna scena. Rejent krząta się wokół swojej przyszłej żony, usługuje jej. Nagle wpada kuchcik i krzyczy, że w ogrodzie jest zając. Rejent i asesor natychmiast rzucają się w pogoń, prowadząc swoje ukochane harty kusego i sokoła. Psy rzucają się na zająca jednocześnie. I co teraz? Kto wygrał? Wojski, który od lat pełni rolę sędziego w ich zakładzie ogłasza remis. Godzien jest pałac paca, godzien pac pałaca. Mówi z dumą i nakazuje obu podpisać zgodę. Rejent i asesor podają sobie ręce na zgodę. Plotka głosi, że wojski specjalnie wypuścił tego zająca, żeby ich pogodzić. Na koniec wszyscy zbierając się w wielkiej sali zamkowej wchodzi sędzia dumny w mundurze wojewódzkim. Generał Kniaziewicz bierze Zosię za ręce i stawia ją na stole. Chwali jej urodę i strój mówiąc, że wygląda jak za dawnych złotych czasów. Hrabia, świeżo mianowany pułkownikiem, również ją podziwia i rysuje. Pamiętacie, Hrabia był romantykiem i lubił rysować, lubił sztukę. Zatem dwie pary narzeczonych już są trzecia, Rejent i Telimena wciąż się spóźnia. Tak kończy się ta księga pełna nadziei, pogodzenia, nowych początków i wielkiej wiary w to, że Polska wróci do chwały. Wszystko zmierza ku szczęśliwemu zakończeniu, choć jeszcze nie wiemy co przyniesie wojna. W tym momencie wszyscy wierzą, że przyszłość będzie piękna. POSTĘP: Polish guided reading: Pan Tadeusz - Adam Mickiewicz

VIP1461: Pan Tadeusz – księga 11

Co mówią słuchacze?

More posts

VIP1572: Spokojne wakacje nad morzem

VIP1572: Zamek w Malborku

VIP1571: Jak brzmiał język polski 100 lat temu?

VIP1570: Rozumienie Tekstów Pisanych B2